Onderwijs & Technologie

Onderwijs & Technologie

Over hoe nieuwe technologie de wijze van lesgeven beinvloedt

Formatieve evaluatie strategieën Nederlands

    Redactie
    • iedereen (publiek zichtbaar)
    Door Redactie in de groep Onderwijs & Technologie 21 dagen geleden
    Formatieve evaluatie strategieën Nederlands

    Wat is formatief evalueren?

    Alle activiteiten die leerlingen en docent uitvoeren om de leeractiviteiten van leerlingen in kaart te brengen, te interpreteren en te gebruiken om betere beslissingen te maken over vervolgstappen (Black & Wiliam, 1998). Formatief evalueren heeft dus als primair doel om leerlingen inzicht te geven in hun eigen leerproces en onderwijs op maat te geven (o.a. Hattie & Timperley, 2007; Sluijsmans e.a., 2013; William & Leahy, 2015).

    Goed inzicht hebben in het leerproces van leerlingen betekent dat je als docent:

    • een goed beeld hebt waar de leerling staat;

    • helder hebt waar de leerling naartoe werkt;

    • de leerlinggerichte instructie en feedback kan geven om (nog) niet behaalde doelstellingen te bereiken.

    Als docent begeleid je dus het leerproces van leerlingen en integreer je feedback in iedere fase van het doceer-leerproces, waarbij leerlingen de kans krijgen om te laten zien waar ze staan, ze fouten mogen maken én ze kunnen laten zien hoe zij zich hebben ontwikkeld.

    Bron: SLO

     

    Summatief toetsen en formatieve evaluatie

    Summatief toetsen is een manier van toetsen die in het onderwijs veelvuldig voorkomt. Met summatief toetsen beoordeel je wat de leerling bereikt heeft aan het eind van een programmaonderdeel of bepaalde leerstof. Bij formatief toetsen ligt de focus meer op het geven van feedback en verbeteringen tijdens iedere fase in het doceer-leerproces. Formatief toetsen heeft dus niet als doel het eindniveau in kaart te brengen, maar om het toekomstig leerproces te verbeteren. Formatieve evaluatie, in bredere zin, gaat naast toetsen ook over de inzet van portfolio’s en het voeren van leergesprekken als middel om leerprocessen in kaart te brengen.

    De kern van formatieve evaluatie is het in kaart brengen van waar de leerling op dat moment staat in het leerproces, waar het leerproces naartoe gaat en hoe een leerling daar komt. In de beschreven onderzoeken wordt uitgegaan van de theorie van Black en Wiliam. Black en Wiliam (2009) beschrijven in hun werk ‘Developing the theory of formative assessment’ vijf kernactiviteiten voor de inzet van formatieve evaluatie, namelijk: (1) deel leerverwachtingen met leerlingen en verduidelijk de leerintenties en succescriteria, (2) stel vragen waarmee informatie kan worden verzameld over de leervoortgang van leerlingen, (3) geef feedback die leerlingen vooruit helpt, (4) zet leerlingen in als instructiebron voor elkaar en (5) laat leerlingen zichzelf beoordelen (zelfevaluatie).

    Bron: Carmen Damhuis, ‘Formatieve evaluatie in het leesonderwijs’. In: Tijdschrift Taal, jaargang 6, nummer 9.
     

    Schema

    Bekijk hier het schema met suggesties voor het inzetten van formatieve evaluatie in de modules Lezen, Schrijven en SKL van Op niveau tweede fase. Deze modules zijn op dezelfde wijze opgebouwd.